Danila Hancharou


Danila Hancharou is a lighting designer who had previously been employed at the New Drama Theater in Minsk. On 15 March, his apartment was searched, and he was detained for having held a one-person picket. Having been sentenced to 15 days in prison, he was due to be released on 30 March. But on 26 March, he was taken for interrogation and charged with the "organization and preparation of actions that grossly violate public order.” He was subsequently transferred to a pre-trial detention centre. On 9 July 2021, he was put on trial and sentenced to 2 years in prison. He remains imprisoned in “correctional facility” #17 (IK-17) in Shklow in the Mogliev Region of Belarus.

It was Danila's 30th birthday on the 27 September 2021. In a Facebook post, his mother Ludmila Gromyko said: "30 years old. Prisoner of conscience. I won't comment. I'm rereading the letters. I want so much to hear his voice.”



Below are extracts from Danila’s letters to his mother, that were sent between June and September 2021.

Danila’s letters are poetic and have many literary references, including to mythological creatures like the Hydra, the orc, and the Chimera. He refers to Belarusian poet, translator, essayist, and former vice-president of the Belarus PEN Centre, Ales Ryazanov (1947-2021), who died in August 2021, and to Vladimir Dubovka (c.1900-1976), a Belarusian poet, writer, linguist, and translator, who was a political prisoner in the Soviet Union. 

He also refers to Nasha Niva, Belarus’ oldest weekly newspapers, which was founded in 1906 and re-established in 1991. He says that in 1911 Nasha Niva’s editor met the Belarusian poet and playwright Yakub Kolas (1882-1956) in prison. According to Danila, the editor amused Kolas, as well as the prison wardens. In exchange, Kolas gave him excerpts from two of his poems. Both of them were detained in Piszczałowski Castle (also known as the Minsk Prison Castle) at the time. Nowadays Piszczałowski Castle is also where Belarus’ death row prisoners are housed and executed.

A few of Danila's drawings from prison


  • eng
  • rus
  • bel



Extracts from Danila’s letters:

I am very glad to receive your letter. The last news from summer. The depressing picture of the great land […] has become incomprehensible to me again. Glad to share a smile with everyone. Inevitably we'll see each other soon - in IK-17 or on the outside. I've learned to believe in the inevitability of everything that is not subject to the logic of nature. But I'm convinced there's a good chance. We'll talk about everything there. Tell me about the smell of the thyme.

I’ve found a surprising peace in myself. I’m amazed at how much can be achieved by kindness and politeness, even if it seems misplaced. If one stays firm. Wounded in the soul: why the Blessed One’s verse "I do not bite the dead for parting" stung the heart of a murderous public, but proved utterly indifferent to "colleagues". No one cares about [Ales] Ryazanov's death.

It’s just under two weeks until the trial. A couple of weeks more and finally this uncertainty, which has been haunting me for more than half a year, will be gone. It's like sitting in total darkness in a locked cage. And you try to guess where your first step will take you when it opens. When I got to [the prison in] Mogilev, I thought everything was over. And I perceived my sentence with amazing clarity. But then I heard these rumours [that we could all be pardoned]. That's all - you don't believe it, but you wait. Everything that happens only fuels [the rumours]. And no one comes forward to dispel them. The idea [of being pardoned] is surprisingly coherent in its logic. And even my intuition - which has always bailed me out in such moments and situations - is either silent or tells me to get ready for something good. It was to be a delightful failure that would end up hitting the spirit. Especially those who have not had time to understand that this is not 2010 [when presidential elections were also held]. Things are big. And that our timeline isn't just scary numbers. But how can one understand such a thing?

The prison "community" is fertile ground for myths. Any grain of information, even dried out and broken, grows quickly here. It sprouts a mutant. A Hydra with the body of a kitten and the stately gaze of an orc. Laced with boredom, homesickness, and watered with blood from wounds rubbed with the shadows of empty hopes, the Chimera grows with signs of unshakable health. But like any organism grown in isolation, it has no immunity. But hiding in its native walls, it lives on all the same. It lives as a radiant fish outside of time, having lost any sense of its existence to an outsider or to reality. The Relic will retain its niche for a long time yet.

Here, splendid dawns with stunning illumination are not uncommon. This is the second one in a week. A gentle purple sky on a blanket of clouds. The air is saturated with moisture. Moisture coloured by the sun. The landscape is rendered in sepia. Mother Nature's own stunning use of heather. 

The day begins bleakly grey. The sky isn't drizzling with rain unless it’s woken up. The clouds drift languidly beneath the drooping deciduous trees. But to be fair - the latter are resisting the gilding with confidence. Well, let it be. This summer has not brought us much joy. Hopefully it will improve. What kind of human summer is it, without a grain of healthy happiness?

The sky is bright in the morning. The purple dawn spreads over the leaden clouds. A crimson canvas on the horizon. Ripped down in a downpour. I’ve never seen anything like it. 

Painted well so far. Lots of light. My eyes don't hurt. If I go out, I'll have to get my eyesight corrected. You should. It's frustrating to know we're completely broken. Life looks like a birthday cake from up here. Beautiful and refined. Absolutely no idea how to approach it. Pathetic to slice. It's pathetic to eat. And your stomach is full of hunger and your mouth is full of saliva.

"How are you?" The editor of Nasha Niva in 1911 (or rather, much later, remembering 1911), said it was ill-advised to start a conversation with a prisoner with such a question. He said it was better to start with an anecdote. He met with Yakub Kolas [while in prison]. He amused the poet and the prison wardens. And he left with extracts from "Novaya Zyamlya" and "Symon Muzyka". A hundred and ten years ago, the regime in Piszczałowski [Castle] was milder for many. It seems that during the last century people have become more experienced in limiting freedom. But how many iconic works of art were conceived by Belarusians in the tsarist and Soviet prisons! I wonder whether the seedlings from those years will sprout?

I read [Vladimir] Dubovka's biography. He served 28 years in prison. Then he died in Russia. Almost forgotten, but with a loving wife by his side. He went to get some medicine. Slipped. Neck of the femur. But he invented the word "shooting star":) And we haven't forgotten it.

This attitude - "just do your job well, in spite of everyone" - is the height of hypocrisy. It makes me sick that I've been sticking to it for so long myself. And what if your job well done indirectly feeds the Taliban, for example? That is how we lived. Now we cry.




Недавно был день рождения Данилы.

Мама Данилы, театральный критик Людмила Громыко: “30 лет. Узник совести. Комментировать не буду. Перечитываю письма. Так хочется слышать его голос”.

Очень рад вашему письму. Последней весточке из лета. Для меня вновь стала непостижима та депрессивная картинка большой земли, которую рисует в письмах воля. Рад делиться со всеми улыбкой. Скоро мы неизбежно увидимся – на ИК-17 или на воле. Хотя ладно, я отучился верить в неизбежность всего, что не подчинено логике природы. Но убежден, что шанс высок. Там про все и поговорим. Расскажете, как пахне чабор.

Нашел в себе удивительный покой. Удивлен, как многого можно добиться добротой и вежливостью, даже там, где она не уместна. Если оставаться твердым. Ранен в душу: почему стих Блаженного «Я мертвых за разлуку не корю» кольнул в сердце убийцу разную публику, но оказался совершенно безразличен «коллегам». Никого не волнует смерть Рязанова.

Чуть меньше двух недель до суда. Еще пару недель, и наконец-то уйдет это поле неопределенности, которое не дает покоя уже больше полугода. Как-будто сидишь в полной темноте в запертой клетке. И пытаешься угадать, куда попадет твой первый шаг, когда она откроется. Когда попал в Могилев – уже думал все позади. И свой срок воспринимал с удивительной ясностью. Но тут эти слухи. И все – не веришь, но ждешь. Тем паче, что все, что происходит, только подогревает их. И никто не приходит с опровержением. А сама идея удивительно стройная своей логичностью. И даже моя интуиция, всегда выручавшая в такие минуты и ситуации – либо молчит, либо говорит готовиться к хорошему. Это будет восхитительный провал, который ударит по духу. Особенно тем, кто не успел понять, что сейчас не 2010-й. Что все по-крупному. И что наши сроки не просто пугающие цифры. Хотя разве такое можно понять?

Тюремное «сообщество» плодородная почва для мифов. Любое зерно информации, даже иссушенное и битое, быстро пускается тут в рост. Прорастает мутантом. Гидрой с телом котенка и величавым взором орка. Щедро сдобренная стероидами скуки, тоски по дому; политая кровью из ранок, протертых игрушечными тенями пустых надежд, химера вырастает с признаками незыблемого здоровья. Но как любой организм, росший в изоляции – начисто лишена иммунитета. Тем не менее, прячась в родных стенах, сохраняется на ура. Живет лучезарной рыбой вне времени, даже потеряв всякий смысл своего существования для стороннего наблюдателя, для актуального времени. Реликт еще долго сохраняет свою экологическую нишу.

А тут великолепные рассветы с потрясающим объемным освещением не редкость. Вот уже второй за неделю. Ласковый пурпур неба на покрывале из туч. Воздух напитан влагой. Влага окрашена солнцем. Пейзаж исполнен сепией. Потрясающее применение хейзера самой матушкой природой.

День начинается унылым серым. Небо не моросит дождем разве что от того, что не проснулось. Вяло текут облака под поникшими лиственными деревьями. Но, надо отдать должное, – последние уверенно сопротивляются позолоте. Ну, пускай. Нам лето мало радости принесло. Пускай попробует исправиться. Или что это за лето человеческой жизни такое – без зерна здравого счастья?

Небо порадовало красками с утра. Пурпур рассвета растекся по свинцовым тучам. Багряное полотно до горизонта. Сорвалось ливнем. Никогда такого не видел.

Пока хорошо рисуется. Света много. Глаза не болят. Выйду – нужно будет делать коррекцию зрения. Нужно. Неприятно осознавать, что мы полностью разорены. Жизнь отсюда смотрится как праздничный пирог. Красивый и изысканный. Совершенно непонятно, как к нему подступиться. Жалко нарезать. Жалко есть. А живот сводит от голода и полон рот слюны.

«Як маешся?» Редактор «Нашей Нівы» в 1911 году (вернее, многим позже, вспоминая 1911 год), говорил, что это самый неудачный вопрос для начала разговора с заключенным. Говорил, что лучше начинать с анекдота. Ходил на свиданки с Якубом Коласам. Веселил песняра и надсмотрщиков. А назад уходил с отрывками «Новой зямлі» и «Сымона-музыкі». Сто десять лет назад в Пищаловском режим для многих мягче был. Видать, за последний век люди изрядно поднаторели в вопросах ограничения свободы. Однако, сколько знаковых произведений искусства было задумано беларусами в царской и советской тюрьмах! Интересно, саженцы этих лет дадут всходы?

Прочитал биографию Дубовки. Он отсидел 28 лет. Потом умер в России. Почти забытый, но с любящей женой рядом. Пошел за лекарствами. Поскользнулся. Шейка бедра. Но зато он придумал слово «знічка»:) А мы его не забыли.

Так вот, эта позиция – «просто хорошо делай свою работу, всем назло и вопреки» – вершина лицемерия. Тошно мне от того, что я и сам так долго ее придерживался. А если твоя хорошо сделанная работа косвенно кормит, например, талибов? Вот так и жили. Теперь плачем.

Июнь, август, сентябрь 2021




Нядаўна быў дзень народзінаў Данілы.

Мама Данілы, тэатральны крытык Людміла Грамыка: “30 гадоў. Вязень сумлення. Каментаваць не буду. Перачытваю лісты. Так хочацца чуць яго голас”.

Вельмі рады вашаму лісту. Апошняй вестачцы з лета. Для мяне зноў стаў неспасціжным той дэпрэсіўны малюнак вялікай зямлі, якую малюе ў лістах воля. Рады падзяліцца з усімі ўсмешкай. Хутка мы няўхільна ўбачымся – на ІК-17 ці на волі. Хоць добра, я адвучыўся верыць у няўхільнасць усяго, што не падначалена логіцы прыроды. Але перакананы, што шанец высокі. Там пра ўсё і пагаворым. Раскажаце, як пахне чабор.

Знайшоў у сабе дзіўны супакой. Здзіўлены, як шмат чаго можна дамагчыся дабрынёй і ветлівасцю, нават там, дзе яна недарэчная. Калі заставацца цвёрдым. Паранены ў душу: чаму верш Блажэннага «Я мёртвых за расстанне не дакараю» кальнуў у сэрца (забойцу) розную публіку, але апынуўся зусім абыякавы «калегам». Нікога не хвалюе смерць Разанава.

Трохі менш за два тыдні да суда. Яшчэ колькі тыдняў, і нарэшце сыдзе гэта поле нявызначанасці, якое не дае жыцця ўжо больш за паўгода. Як быццам сядзіш у поўнай цемры ў замкнёнай клетцы. І спрабуеш адгадаць, куды трапіць твой першы крок, калі яна адкрыецца. Калі трапіў у Магілёў – ужо думаў усё мінула. І свой тэрмін успрымаў з дзіўнай выразнасцю. Але тут гэтыя чуткі. І ўсё – не верыш, але чакаеш. Пагатоў, што ўсё, што адбываецца, толькі падаграе іх. І ніхто не прыходзіць з абвяржэннем. А сама ідэя дзіўна стройная сваёй лагічнасцю. І нават мая інтуіцыя, што заўсёды ратавала ў такія хвіліны і сітуацыі – або маўчыць, або кажа рыхтавацца да добрага. Гэта будзе цудоўны правал, які стукне па духу. Асабліва тым, хто не паспеў зразумець, што цяпер не 2010-ы. Што ўсё па-буйному. І што нашы тэрміны не проста жахлівыя лічбы. Хіба такое можна зразумець?

Турэмная «супольнасць» урадлівая глеба для міфаў. Кожнае зерне інфармацыі, нават ссушанае і бітае, хутка пускаецца тут у рост. Прарастае мутантам. Гідрай з целам кацяня і велічным позіркам орка. Шчодра запраўленая стэроідамі нуды, нуды па дому; палітая крывёй з ранак, працёртых цацачнымі ценямі пустых надзеяў, хімера вырастае з прыкметамі непарушнага здароўя. Але як кожны арганізм, што рос у ізаляцыі – начыста пазбаўлены імунітэту. Тым не менш, хаваючыся ў родных сценах, захоўваецца на ўра. Жыве прамяністай рыбай па-за часам, нават страціўшы ўвесь сэнс свайго існавання для пабочнага назіральніка, для актуальнага часу. Рэлікт яшчэ доўга захоўвае сваю экалагічную нішу.

А тут цудоўныя світанкі з узрушальным аб'ёмным асвятленнем не рэдкасць. Вось ужо другі за тыдзень. Пяшчотная багра неба на посцілцы з хмар. Паветра насычана вільгаццю. Вільгаць афарбавана сонцам. Краявід выкананы сэпіяй. Узрушальнае ўжыванне хэйзера самой матухнай прыродай.

Дзень пачынаецца маркотным шэрым. Неба не імжыць дажджом хіба што ад таго, што не прачнулася. Млява цякуць аблокі пад паніклымі ліставымі дрэвамі. Але, трэба аддаць належнае, – апошнія ўпэўнена супраціўляюцца пазалоце. Ну, няхай. Нам лета мала радасці прынесла. Няхай паспрабуе выправіцца. Ці што гэта за лета чалавечага жыцця такое – без зерня здаровага шчасця?

Неба пацешыла фарбамі зранку. Багра світанку расцеклася па свінцовых хмарах. Барвовае палатно да гарызонта. Сарвалася ліўнем. Ніколі такога не бачыў.

Пакуль добра малюецца. Святла шмат. Вочы не баляць. Выйду – трэба будзе рабіць карэкцыю зроку. Патрэбна. Непрыемна ўсведамляць, што мы цалкам спустошаны. Жыццё адгэтуль выглядае як святочны пірог. Прыгожы і вытанчаны. Зусім незразумела, як да яго падступіцца. Шкада наразаць. Шкада есці. А жывот зводзіць ад голаду і поўны рот сліны.

«Як маешся?» Рэдактар «Нашай Нівы» у 1911 годзе (дакладней, нашмат пазней, узгадваючы 1911 год), казаў, што гэта самае няўдалае пытанне для пачатку гутаркі са зняволеным. Казаў, што лепш пачынаць з анекдота. Хадзіў на спатканні з Якубам Коласам. Весяліў песняра і наглядчыкаў. А назад ішоў з урыўкамі «Новай зямлі» і «Сымона-музыкі». Сто дзесяць гадоў таму ў Пішчалаўскім рэжым для шмат каго мякчэйшы быў. Відаць, за апошняе стагоддзе людзі ладна спрактыкаваліся ў пытаннях абмежавання волі. Аднак, колькі знакавых твораў мастацтва было задумана беларусамі ў царскай і савецкай турмах! Цікава, саджанцы гэтых гадоў дадуць усходы?

Прачытаў біяграфію Дубоўкі. Ён адседзеў 28 гадоў. Потым памёр у Расіі. Амаль забыты, але з любячай жонкай побач. Пайшоў па лекі. Паслізнуўся. Шыйка сцягна. Але затое ён прыдумаў слова «знічка»:) А мы на яго не забыліся.

Дык вось, гэта пазіцыя – «проста добра рабі сваю працу, усім на злосць і насуперак» – вяршыня крывадушнасці. Млосна мне ад таго, што я і сам так доўга яе прытрымліваўся. А калі твая добра зробленая праца ўскосна корміць, прыкладам, талібаў? Вось гэтак і жылі. Зараз плачам.

Чэрвень, жнівень, верасень 2021